Ankieta:

Czy chiałabyś/ chciałbyś żeby Twoje składki wpływały na Twoje prywatne subkonto, którym mogłabyś/ mogłbyś dysponować w czasie leczenia, choroby?

Czy schizofrenię trzeba leczyć?

Zdrowie każdego chorego należy analizować w aspekcie psychicznym, jak i fizycznym. Terapia powinna być indywidualnie dostosowana do potrzeb jednostki. Niezwykle ważne jest aby działania terapeutyczne jak rownież świadczenia rehabilitacyjne, mające na celu poprawę w funkcjonowaniu pacjenta były spójne i współgrały ze sobą. Najważniejszym założeniem, w przypadku schizofrenii, jest umożliwienie osobom zmagającym się z tą choroba prowadzenie w miarę możliwości "normalnego" życia, z uwrażliwieniem na możliwości powrotu do funkcjonowania w społeczeństwie.

Istotnym celem jest poprawa jakości życia i ograniczenie niekorzystnego wpływu choroby na proces leczenia oraz funkcjonowanie najbliższego otoczenia. Schizofrenia nie dotyka jednostek, jakby się mogło wydawać, wywiera wpływ na wszystkich bliskich chorującego.

Każdy pacjent ma prawo uzyskać informacje na temat dostępnych metod leczenia schizofrenii, zarówno jeżeli chodzi o plusy, jak i działania niepożądane. Aby otrzymać pozytywne wyniki leczenia tej choroby niezbędny jest dobry kontakt chorego z psychologiem, wspólne podejmowanie decyzji, tzw. sojusz terapeutyczny, czyli stosowanie się pacjenta do zaleceń lekarza psychiatry i psychologa, w rozumieniu pełnej współpracy tych osób.

Kluczowym elementem terapii jest ustalenie celów, do realizacji których należy dążyć, na przykład: jeżeli chory pragnie znaleźć zatrudnienie, niezbędne będzie szkolenie i staż.

Efektywna terapia obejmuje:
–poprawę funkcjonowania we wszystkich dziedzinach życia takich jak: rodzinne, sprawy zawodowe, społeczne;
–trwałe stosowanie się do zaleceń lekarza psychiatry i psychologa;
–wzmocnienie zachowań prozdrowotnych takich jak: aktywność  fizyczna, unikanie stresu, niepalenie tytoniu, ograniczenie w używaniu alkoholu, wszelkich innych używek, dbanie o ciało i jego higienę:
–zmniejszenie nasilenia objawów choroby, obciążenia leczeniem (działania niepożądane).

W okresie ostrej psychozy głównym celem jest opanowanie zachowań zagrażających samemu pacjentowi, jak i otoczeniu. W późniejszym czasie podstawowym zadaniem jest  utrwalenie poprawy i przeciwdziałanie czynnikom negatywnym. Istotne jest także zapobieganie nawrotom schizofrenii. Nasilenie urojeń czy omamów wiąże się z nasileniem zachowań agresywnych, a tym samym większym prawdopodobieństwem hospitalizacji.

Objawy negatywne jak: brak aktywności, motywacji, ubóstwo mowy, myślenia, zubożenie zdolności do wszelkiej aktywności, które współuczestniczą z typowymi objawami choroby, jak: zaniedbanie siebie, zaburzenia funkcjonowania w codzienności.

Powszechnie obserwuje się wśród chorych na schizofrenię obecność objawów depresyjnych. Zwykle występują po ostrej fazie, mogą jednak pojawiać się na każdym etapie. Stopień nasilenia objawów depresyjnych wiąże się z pogorszeniem jakości życia, wystąpieniem myśli samobójczych, bądź nadużywaniem substancji psychoaktywnych.

Ubytki funkcji poznawczych. U szerokiego grona schizofreników można zaobserwować zaburzenia funkcji poznawczych, tj. pamięci, uwagi, inteligencji, sprawności językowej. Przebieg schizofrenii u każdego pacjenta jest inny, w fazie ostrego rozwoju, po opanowaniu ryzyka agresywnych zachowań, uwagę kieruje się na ponowną integrację społeczną. Jednak zawsze to chory podejmuje trud działania zmierzającego do powrotu do zdrowia, a psychiatra i inne osoby wspomagające, które zapewniają leczenie, rehabilitację w tym tylko pomagają.

Podstawowym elementem farmakoterapii jest stosowanie leków przeciwpsychotycznych wśród nich znajduje się grupa leków nowej generacji, które w skuteczny sposób wpływają na zaburzenia nastroju. To leki, które są ściśle przeznaczone w przypadku nasilonych tendencji samobójczych.

W przypadku utrzymywania się objawów depresyjnych, po uzyskaniu poprawy, leczenie przeciwpsychotyczne wskazane jest uzupełnić przez podanie leków przeciwdepresyjnych. Skutkami ubocznymi farmakoterapii, na które trzeba zwrócić uwagę są: zaburzenia gospodarki lipidowej, przyrost wagi, zwiększenie poziomu glukozy we krwi. Wymienione czynniki zwiększają ryzyko chorób serca, cukrzycy czy zespołu metabolicznego (tkanki wykazują zmniejszoną wrażliwość na działanie insuliny, powiązane ze sobą elementy zwiększają ryzyko zachorowania na cukrzycę i miażdżycę).

Niezwykle istotny jest dobór leku, który minimalizuje ryzyko wystąpienia skutków ubocznych oraz zagrożeń zdrowotnych. Jednak w przypadku wystąpienia działań niepożądanych modyfikacja terapii winna odbywać się w ramach współpracy psychiatra–pacjent.

Znaczenie psychoterapii.
Coraz większą uwagę przywiązuje się do działań niefarmakologicznych, czyli terapii poznawczo–behowioralnej, która bywa uzupełnieniem uporczywych omamów słuchowych. Stosowane są także inne formy psychoterapii, jak: terapia wspierająca, terapia rodziny, treningi funkcjonowania społecznego oraz poznawczego. Wszystkie te oddziaływania psychologiczne oraz rehabilitacja społeczna wpływają na zmniejszenie nasilenia objawów negatywnych i utraty motywacji.

Nie bez znaczenia jest psychoedukacja, czyli postępowanie polegające na przekazywaniu pacjentowi i jego bliskim informacji na temat: rozwóju, przebiegu oraz objawów schizofrenii. Kluczowe jest poznanie przez wszystkich członków najbliższej rodziny rozwiązań dotyczących radzenia sobie z trudnościami.

Problemem długotrwałego leczenia są zaostrzenia i nawroty choroby. Wśród  czynników sprzyjających powrotom schorzenia należy wymienić: naturę schizofrenii, wysoki poziom emocji w rodzinie, nadużywanie substancji psychoaktywnych, niestosowanie się do zaleceń.

Ryzyko nawrotów można zmniejszyć, już o 50% stosując się do zaleceń, nieprzerywanie lekoterapii psychotycznej. Inna skuteczna forma, zapobiegająca remisji, to zastosowanie preparatów o przedłużonym działaniu do wstrzyknięć. Ryzyko nawrotu kolejnego rzutu choroby w ciągu roku, mimo stosowania leków przeciwpsychotycznych, wynosi 20%.

WAŻNE!
Problem nadużywania wszelkich substancji psychoaktywnych, w tym alkoholu, powinien być rozpoznany i leczony jako współistniejący.

Wśród schizofreników znacząco wzrasta ryzyko przedwczesnego zgonu. Osoby chorujące często zapadają na choroby somatyczne takie jak: otyłość, cukrzyca, zaburzenia sercowo–naczyniowe, wirusowe zapalenie wątroby typu C.

Koniecznością staje się promowanie zachowań prozdrowotnych jak: aktywność fizyczna, prawidłowe odżywianie, unikanie palenia tytoniu, nieprzyjmowanie substancji psychoaktywnych (poza lekami zleconymi przez lekarza psychiatrę).

Kolejnym istotnym elementem leczenia jest wykonywanie badań profilaktycznych. Pozwala to wychwycić wszelkie nieprawidłowe zaburzenia i odpowiednio w czasie na nie zareagować. Stąd istota współpracy z psychiatrą i innymi specjalistami.

Ocena wyników obserwacji i leczenia.
W trakcie leczenia należy uważnie obserwować wpływ na objawy choroby, ogólny stan zdrowia pacjenta (działania niepożądane), jak i ogólne funkcjonowanie. Przed rozpoczęciem podania leku/leków należy ocenić skutki leczenia w stosunku do wyjściowego obrazu i parametrów ogólnego stanu zdrowia. Ocena stanu zdrowia winna być regularna, w przypadku niedostatecznej skuteczności terapii, skutków niepożądanych koniecznością staje się zmiana podawanych leków.

Zminimalizowanie stopnia napiętnowania, w związku ze schizofrenią może pomóc w rozwiązaniu problemów dotyczących relacji interpersonalnych. Kolejnym ważnym krokiem jest zmniejszenie obciążenia chorobą dla pacjenta i jego najbliższych. Nie można zapominać o balaście związanym z chorobą, a dotykającym rodzinę i najbliższe otoczenie chorującego. Wymienić tu trzeba: stres, problemy w relacjach międzyludzkich, uciążliwości finansowe, takie jak: koszty leczenia, niejednokrotnie brak dochodów, wynikający z utraty pracy.

Pomimo szeroko podjętych działań u niemałej grupy dotkniętej schizofrenią uporczywe lub końcowe objawy utrzymują się dłuższy czas, co ogranicza funkcjonowanie społeczne i zawodowe. Bardzo ważne miejsce zajmuje w powrocie do „normalności” trening umiejętności społecznych. Prowadzi on do poprawy funkcji poznawczych, ułatwia samodzielne funkcjonowanie, zwiększa kompetencje zawodowe oraz społeczne. Poprawia jakość życia schizofrenika.

Sama choroba, opieka nad osobą dotkniętą chorobą, to olbrzymie obciążenie dla bliskich, stąd potrzeba ciągłego psychologicznego wsparcia dla rodziny, nawet po ustąpieniu ostrych objawów. Wspomniane zaangażowanie „owocuje”, przynosząc lepsze wyniki leczenia.

Lekarz psychiatra, to na pewno ważne ogniwo zespołu terapeutycznego, który odpowiada za leczenie integracyjne. Proces terapii to niełatwa, jednak bardzo potrzebna droga, którą trzeba przejść krok po kroku, przy wsparciu specjalistów i rodziny, aby móc powrócić do zdrowia i do społeczeństwa.

Schizofrenia może dotknąć każdego z nas. Na całym świecie na 100 osób jedna cierpi na to schorzenie. Do końca nie wskazano bezpośrednich przyczyn zachorowań. Pacjenta podejrzanego o schizofrenię, nie można pozostawić samemu sobie, gdyż w pojedynkę nie udźwignie walki z chorobą. Leczenie to aspekt trudny, wymagający trafnej diagnozy, szerokiej terapii oraz integracji, ale pamiętajmy, że wszystko jest do wypracowania!

Magdalena Zając

  RSS
Komentarze użytkowników (0)
© 2019 Copyright by "Silni w Chorobie" Marcin Meszko
Niniejsza strona www oraz jej podstrony wraz ze wszystkimi zamieszczonymi na niej materiałami są objęte prawami własności intelektualnej Marcina Meszko, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą „Silni w Chorobie Marcin Meszko” z siedzibą w Toruniu. Czytaj więcej
Wyłaczajac blokowanie reklam wspierasz nasz portal i pomagasz rozwijać projekt Silniwchorobie.pl