Ankieta:

Czy chiałabyś/ chciałbyś żeby Twoje składki wpływały na Twoje prywatne subkonto, którym mogłabyś/ mogłbyś dysponować w czasie leczenia, choroby?

Trenowanie umiejętności społecznych, czy to możliwe?

Czy umiejętności społeczne da się wytrenować?
Przeciętne dziecko nabywa umiejętności społecznych przez obserwację otoczenia, w którym dorasta. Proces ten rozpoczyna się z chwilą narodzin i trwa nieprzerwanie do dorosłości. Jest jednak grupa dzieci, która ma trudności z przyswojeniem zasad społecznych–proces nabywania umiejętności społecznych czasem w naturalny sposób zostaje zaburzony. Zalicza się do niego różne dysfunkcje, które wcześniej nie zostały wypatrzone ani nie były rehabilitowane. Jedną z metod wyrównywania tych deficytów jest trening umiejętności społecznych.

TUS, czyli trening umiejętności społecznych, to trening grupowy, rzadziej indywidualny, podczas którego trenerzy lub psychoterapeuci kształtują zachowanie dzieci i młodzieży w różnych sytuacjach życiowych, między innymi takich jak: uważne słuchanie, zawieranie znajomości, nazywanie emocji, zadawanie pytań.

Zajęcia przygotowane są z myślą o dzieciach i młodzieży, przejawiających trudności w zachowaniu podczas przebywania w grupie przedszkolnej bądź szkolnej. Mile widziane są tam osoby z autyzmem, które mają najczęściej trudności w zakresie relacji społecznych, wyobraźni, porozumiewania się, zespołem Aspergera, a także z zespołem Williamsa, które potocznie nazywane są dziećmi elfami ze względu na ich niskorosłość, twarze przypominające baśniowe elfy oraz niedorozwój intelektualny. Z treningu mogą także skorzystać dzieci mające problemy z postrzeganiem norm społecznych, adaptacją do nowej sytuacji, trudnościami w nawiązywaniu, utrzymywaniu kontaktów z rówieśnikami czy dorosłymi. Jest on przeznaczony nie tylko dla najmłodszych, ale także dla młodzieży i osób dorosłych.

Formę tej pomocy psychologicznej prowadzą ośrodki terapeutyczne oraz poradnie pedagogiczno–psychologiczne. Zajęcia prowadzone są najczęściej w niewielkich grupach, liczących od 4 do 6 osób. Wybór ćwiczonych umiejętności jest ustalany po wcześniejszej analizie potrzeb uczestników. Na początku przeprowadzane są bezpłatne konsultacje z psychologiem, na podstawie których dzieci kwalifikowane są na TUS. Ilość zajęć ustalana jest w zależności od potrzeb przez trenera. Rodzice na bieżąco informowani są o efektach pracy poprzez przeprowadzane z opiekunami rozmowy.

Koszt waha się w granicach od 40,00 pln do 90,00 pln za 45 minut lub godzinę, w zależności od ośrodka. Zajęcia odbywają się raz w tygodniu. Trening to zwykle zajęcia dla dzieci w grupach: 4–6 lat, 7–9 lat, 10–12 lat, 13–15 lat. Nabór odbywa się przez cały rok, zajęcia odbywają się semestralnie w okresach: luty–marzec, wrzesień–październik. TUS zwykle jest cyklem ok. 12 spotkań. Mile widziane jest wsparcie rodziców,  dla których organizowane są treningi umiejętności rodzicielskich (często z 50% rabatem).

Istnieją również formy intensywnych wakacyjnych cykli treningu umiejętności społecznych.

Terapię grupową w województwie kujawsko–pomorskim prowadzą:

1. Ośrodek wspierania rozwoju Neuromind–Włocławek, ul. Wiejska 18C, tel. 533 308 831 lub 533 308 832.

2. Instytut Terapeutyczny, prowadzony przez Fundację na Rzecz Rozwoju Dzieci Niepełnosprawnych „Daj Szansę”, Toruń, ul. Piskorskiej 11, tel. 56 648 23 63, lub 56 659 91 43.

3. Niepubliczna Specjalistyczna Poradnia Psychologiczno–Pedagogiczna dla osób z autyzmem i o cechach autyzmu, Toruń, ul. Kanałowa 16, tel. 607 036 269 lub 607 036 648.

4. Ośrodek Rewalidacyjno–Wychowawczy „Tęcza” dla dzieci i młodzieży z autyzmem, Toruń, ul. Żwirki i Wigury 1, tel. 605 414 834.

5. Ośrodek Rewalidacyjno–Wychowawczy dla dzieci i młodzieży z autyzmem, Bydgoszcz, ul. Słoneczna 26, tel. 52 373 08 78 lub 52 373 59 40.

6. Centrum Terapii i Rozwoju Integris Anna Mahlik, Bydgoszcz,  ul. Ostroroga 4A, tel. 883 077 969.

Należy pamiętać, że każde dziecko może mieć przyjaciół i być częścią grupy. Istotna jest jednak praca nad zdolnością samodzielnego korzystania z posiadanych umiejętności,  z uwzględnieniem systemu wartości. Osoby przygotowane do pracy z dziećmi starają się wykształcić umiejętność dojrzałości społecznej, odnalezienia się w grupie. Pracują także nad tym, aby osoby te czuły się akceptowane, potrafiły innych zainteresować własną osobą. Niwelują sytuacje stresujące, trudne, co jednak będzie musiało zostać wykształcone na późniejszym etapie życia, gdy zaczną pojawiać się coraz poważniejsze problemy.

Do dziesięciu podstawowych czynności nabytych podczas TUS-u zalicza się:
zawieranie znajomości, słuchanie, pytanie, odmawianie, inicjowanie rozmowy, dyskutowanie, reagowanie na krytykę, wyrażanie jej, radzenie sobie z uczuciami, a także odróżnianie uczuć i mówienie komplementów. Zdarzają się sytuacje mylenia treningu umiejętności społecznej ze zmuszaniem osoby z autyzmem do uczestnictwa w różnych grupach zajęciowych, jednak warto pamiętać, że ma służyć nauce zasad współdziałania w grupie, a nie zmuszaniu dziecka z autyzmem do integracji.

Trening umiejętności społecznych to jeden z ważniejszych treningów życiowych człowieka. Pozwala na prowadzenie w miarę swobodnego życia. Najlepszymi terapeutami są rodzice ze względu na to, że terapia trwa bez przerwy i jest formą przygotowania do życia.

Młody człowiek po skończonym treningu otrzymuje zaświadczenie ukończenia TUS–u, odczuwa ogromna satysfakcję, pojawiają się u niego nowe umiejętności poznawcze, emocje. Dziecko czuje wówczas własną wartość i tożsamość. Nawiązuje szersze relacje z otaczającym światem: rówieśnikami, rodzicami, innymi osobami dorosłymi. 

W ramach treningu umiejętności społecznych przeprowadzane są także szkolenia dla nauczycieli, terapeutów oraz studentów. W trakcie dwudniowego szkolenia, które trwa 16 godzin, uczestnicy zapoznają się z zasadami tworzenia grup i prowadzenia zajęć. Są to zarówno wykłady, ćwiczenia, dyskusje, jak i praca w grupie. Osoby szkolące się poznają rolę terapeuty, dowiadują się w jaki sposób powinny być dobierane grupy, jak powinna wyglądać częstotliwość spotkań, itd.

Ważnym zadaniem jest wyznaczenie celów indywidualnych i grupowych oraz określenie współpracy z rodzicami. Niezbędne staje się określenie planu zajęć oraz dobór grupy i dostosowanie form pracy do specyfiki grupy. Po zakończonym szkoleniu trener otrzymuje certyfikat, potwierdzający nabycie kompetencji niezbędnych do prowadzenia zajęć Treningu Umiejętności Społecznych.

Sesje treningu zwykle są rejestrowane, aby w dowolnym momencie móc je odtworzyć i przeanalizować. Inicjowane są scenki, zabawy, dzieci otrzymują różne role, zadania, przy czym jednocześnie przez trenera wyłapywane są zachowania niekorzystne, agresywne. Istotą ćwiczeń jest umiejętność słuchania drugiej osoby.

Trening umiejętności to metoda terapeutyczna, która częściej znajduje odzwierciedlenie u pacjentów młodszych. Dzieci obarczone zaburzeniami, jak autyzm, zespól Aspergera, ADHD niwelują nieśmiałość, zaburzenia lękowe, fobie. Charakterystyczna cechą tej metody jest to, że skład grupy nie zmienia się w trakcie spotkań i nowi uczestnicy nie mogą do niej dołączyć.

Człowiek pozbawiony umiejętności społecznych ma wiele problemów. Nie potrafi odczytywać gestów, intencji, mimiki, towarzyszących emocji. Ma także problemy z odczytywaniem następujących po sobie zdarzeń losowo–przyczynowych. Zdarza się, że osoby,  które wcześniej posiadały umiejętności społeczne w wyniku pewnych zdarzeń zatraciły je. Wynikiem braku umiejętności społecznych są działania nieakceptowane społecznie. Nie wynikają one ze złej woli a jedynie nieumiejętności przewidzenia konsekwencji charakterystycznych działań.

Zdarzają się także osoby nieśmiałe, lękowe, dla których współdziałanie społeczne to nie wyobrażalny stres. Aby temu zapobiegać i niwelować zachowania niepożądane uczestnicy treningów poznają cele i sens zachowań ludzkich. Pozytywne przejście treningu powinno mieć odzwierciedlenie w rzeczywistych sytuacjach społecznych. Warto, aby trening umiejętności był spójny z sytuacjami, z którymi uczestnik może spotkać się w życiu codziennym ponieważ poziom umiejętności społecznych decyduje o rozwoju i przyszłości dziecka.

Magdalena Zając

  RSS
Komentarze użytkowników (0)
© 2018 Copyright by "Silni w Chorobie" Marcin Meszko
Niniejsza strona www oraz jej podstrony wraz ze wszystkimi zamieszczonymi na niej materiałami są objęte prawami własności intelektualnej Marcina Meszko, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą „Silni w Chorobie Marcin Meszko” z siedzibą w Toruniu. Czytaj więcej
Wyłaczajac blokowanie reklam wspierasz nasz portal i pomagasz rozwijać projekt Silniwchorobie.pl